Door: Marinus van de Velde

De strijd om de Gouden Strop was dit jaar ongekend spannend. Een aantal boeken van hoog niveau streden samen om deze prestigieuze titel in thrillerland. Samen met de Schaduwprijs wordt deze award elk jaar uitgereikt tijdens de Spannende Boeken Weken. Dit jaar stonden naast Tot stof van Felix Weber de volgende boeken op de shortlist voor de Gouden Strop:

  • Donald Nolet, Handschrift van de duivel (TRC/Cargo)
  • Ilse Ruijters, Later als ik dood ben (The House of Books)
  • Anita Terpstra, Samen (Cargo)
  • Simon de Waal, Nemesis (Lebowski)

Tot stof van Felix Weber won dit jaar de prijs. Niet verrassend volgens ThrillZone gezien dit citaat uit onze eigen recensie van het boek: Weber heeft van Tot stof een bijzonder pakkende en indrukwekkende thriller gemaakt, die de lezer zeker nog lange tijd zal bijblijven. Wellicht dé verrassing van 2016!

De prijzen
De Gouden Strop is de prijs voor het beste oorspronkelijk Nederlandstalige spannende boek. De Gouden Strop bestaat dit jaar 31 jaar en is genoemd naar het gelijknamige boek van Joop van den Broek.

De Schaduwprijs is de prijs voor het beste oorspronkelijk Nederlandstalige thrillerdebuut. De Schaduwprijs wordt in 2017 voor de 21ste keer uitgereikt. De prijs werd in 1997 ingesteld door het GNM om aankomende schrijvers in het genre te stimuleren. De prijs is vernoemd naar ‘De Schaduw’, de legendarische hoofdpersoon uit de detectiveromans van Havank.

Jury’s
De Gouden Strop jury bestaat uit juryvoorzitter Anniko van Santen, Els Roes (Thriller & Zo, recensent VN’s Detective & Thrillergids), Marian van Leth (directeur BiblioNu Venray/Horst), Erik de Vries (recensent VN’s Detective & Thrillergids) en Soraya Vink (thrillerredacteur en recensent bij hebban.nl). De nieuwe jury van de Schaduwprijs bestaat uit Peter Römer (auteur en nieuwe voorzitter GNM), John Brosens (auteur, GNM bestuur), Isa Maron (auteur, GNM bestuur), Linda Jansma (auteur, GNM lid) en Marian Lerchbaumer (Bibliotheek Kennemerwaard).

Spannende Boeken Weken
Van 9 t/m 25 juni 2017 vinden de Spannende Boeken Weken plaats. Twee weken volop aandacht voor misdaadliteratuur. Deon Meyer zal het geschenkboek voor 2017 schrijven, dat tijdens de Spannende Boeken Weken cadeau wordt gedaan door de boekverkoper bij besteding van € 12,50 aan Nederlandstalige boeken. De Spannende Boeken Weken 2017 staan geheel in het teken van de thriller als vakantieboek (bron: www.cpnb.nl).

Felix Weber

Felix Weber, een pseudoniem voor een prijswinnende thrillerauteur, ging er dus vandoor met de titel. Niet geheel verrassend aldus de redactie van ThrillZone, getuige de laaiend enthousiaste recensie van Tot stof die wij eind 2016 publiceerden. En hij werd ook nog eens genomineerd voor een ThrillZone award in de categorie ‘Beste Nederlandse Thriller’. Wij spraken hem in december 2016.

Tot stof
Nog even een samenvatting van het verhaal:

Siem Coburg is een verzetsstrijder die in de Tweede Wereldoorlog vele heldendaden op zijn conto schreef. Nu is het 1949 en Nederland likt zijn wonden. De wederopbouw is druk bezig en iedereen probeert het leven zo goed en kwaad als dat gaat op te pakken. Voor Coburg is dit een lastige opdracht: hij is in de oorlog zijn geliefde Rosa verloren en nu leidt hij een verbitterd en teruggetrokken bestaan op een oude woonboot. Dan wordt hij via via benaderd door de oude Groningse boer Tammens, die hem in de oorlog heeft gered. Zijn gehandicapte zoon Siebold is opgenomen in een internaat en daar onder verdachte omstandigheden overleden. Tammens vraagt Siem om naar Limburg af te reizen en het mysterie op te lossen. Maar daar loopt hij tegen een veel groter complot aan…

Tot stof is een thriller, afgezet tegen het eind van de Tweede Wereldoorlog maar ook weer met één been in diezelfde oorlog. Weber wilde een nieuwe weg inslaan. “Toen kwam ik het onderwerp ‘Verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog’ tegen. De Velser affaire, de communistische verzetsbewegingen etc. Bijzonder interessant. Toen ben ik hierover gaan schrijven. Dat duurt even, want ik lees er veel over. Ik doe veel research. Hierdoor kan bij mij een boek ook wel drie jaar duren. Ik heb denk ik wel 60 tot 70 boeken voor Tot stof gelezen. Ik ben ook bijvoorbeeld naar Ieper geweest om me over het werk van brancardiers te informeren en naar de Dr. Gueslainkliniek in Gent waar men veel kunst heeft van psychiatrische patiënten. Dit komt ook terug in het boek.”

De recensies over het boek waren over het algemeen erg enthousiast. Hieronder wat citaten uit de recensie op ThrillZone.

“…Weber wekt de wereld rondom het internaat Sint Norbertus op mysterieuze wijze tot leven. Het is een gesloten gesticht die wordt geleid door katholieke broeders, maar hebben zij wel het beste met de gehandicapte kinderen voor? Coburg strijkt voor zijn onderzoek neer in het nabijgelegen gehucht Wercke. Aldaar zijn de mensen al even gesloten en afstandelijk als achter de muren van het internaat. Coburg neemt intrek in een bed and breakfast en dat lijkt de enige veilige haven te zijn in een verder vijandige omgeving. Wat is hier in hemelsnaam aan de hand? Beetje bij beetje weet Siem Coburg de puzzelstukjes op zijn plaats te leggen. Daarvoor is zelfs een uitstapje naar Rotterdam nodig. De omschrijving van een door oorlog verwoeste stad zijn subliem. Maar dat geldt wellicht nog meer voor de gedetailleerde indruk die Weber van het internaat geeft. De sfeer die de auteur weet op te roepen, kruipt onder de huid. Daar doen de winterse omstandigheden nog een schepje bovenop. Die zorgen ervoor dat er een soort afgesloten wereld ontstaat waaruit Coburg niet kan ontsnappen. Hiermee komt Weber aardig in de richting van Dennis Lehane’s Shutter Island, terwijl de schrijfstijl weer doet denken aan Tomas Ross. De plot is interessant, maar is eigenlijk meer een vehikel voor de beschrijving van de gruwelijkheden die in die tijd plaatsvonden. De amateuristische en zelfs barbaarse opvang van gehandicapte kinderen gaan door merg en been. Maar dat geldt ook voor de honger en armoede die er in het Nederland van die tijd heerste. Weber maakt gebruik van verschillende verhaallijnen. Zo is er die van Coburg in 1949 in de zoektocht in Sint Norbertus. Daarnaast zien we hoe hij in de Tweede Wereldoorlog als verzetsstrijder probeert te overleven. En dan zijn er nog de verhaallijnen van binnen de muren van Sint Norbertus. Bijvoorbeeld die van broeder Anselmus, die zorg over de meest gehandicapte kinderen heeft. En broeder Felix, die hem probeert te helpen maar ondertussen worstelt met eigen demonen uit de Eerste Wereldoorlog. Die laatste voegt overigens minder aan het verhaal toe, maar is wel interessant genoeg om te blijven volgen….”

Weber is ook al bezig met een nieuwe thriller, wat ook weer een standalone boek wordt. Ik heb geen poging gedaan een nieuwe serie te schrijven. Dat heb ik al eens gedaan. Nu wil ik iets anders. Dat geldt dus ook voor mijn nieuwe boek. Ik schrijf geen vrolijke boeken. Ik schrijf nu over nazi’s in Argentinië. Dat doe ik aan de hand van de ervaringen van een Nederlandse vrijwilliger van de Waffen SS. Hierin merk ik wel dat je opnieuw veel moeite moet doen. Dat is overigens anders dan Siem Coburg uit Tot stof. Deze hoofdpersoon voel ik namelijk niet direct sympathie voor, terwijl dat voor Coburg wel zo was. Zo’n onsympathieke persoon wek ik tot leven door zijn verleden uiteen te zetten. Hierdoor zal de lezer zich kunnen gaan inleven. Dat verleden bepaalt een persoon. En ook de omstandigheden waarin hij verzeild raakt. Je hebt dat niet altijd voor het kiezen. Ik geef hem zo langzaam vorm. Het verhaal speelt zich af na de Tweede Wereldoorlog, maar heeft veel flashbacks naar de oorlog. De hoofdpersoon gaat naar Argentinië omdat daar veel oorlogsmisdadigers zitten. En omdat hij het Nederlands staatsburgerschap niet meer heeft, omdat de regering na de oorlog van alle Nederlandse SS’ers het burgerschap afnam. Hij is dus niet meer welkom, en gaat naar Zuid-Amerika. Hij maakt gebruik van een zogenaamde ‘ratline’ om te vluchten naar Argentinië. De verontwaardiging in dit verhaal zit hem voor mij deels in het feit dat nazi’s die vreselijke misdaden op hun geweten hadden, in Argentinië gewoon als vrije mensen over straat konden. Overigens waren er veel ook welkom in Amerika, als ze kennis hadden waar de Amerikanen behoefte hadden Daarnaast deed Argentinië er alles aan om hun rijkdom, wat ze toen hadden, verder uit te breiden. Ze wilden een wereldmacht worden omdat de rest in puin lag. Daar paste ook een groot leger bij. Duitse wetenschappers konden Perón hierbij helpen. Ze deden dus niets om de wereld te helpen, maar wilden zelf groter worden. En de Duitsers hadden daar een luizenleven. Bizar. Overigens speelt Martin Bormann ook een belangrijke rol in mijn nieuwe boek.”

Zijn nieuwe boek laat nog minstens twee jaar op zich wachten. “Immers, ik doe veel onderzoek voordat ik schrijf. Dat duurt nog wel even.”